Tazminat ve Haksız FiilDÜZELTEREK ONAMA
T.C. YARGITAY

Sigorta tahkiminde vekâlet ücretinin beşte bir sınırı

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi · 2022/7897 E. 2024/3481 K. · 18 Nisan 2024

Kelime ve Kanun Dizini

Yargıtay Karar Künyesi

Yargı MerciiYargıtay 4. Hukuk Dairesi
Esas Numarası2022/7897
Karar Numarası2024/3481
Karar Tarihi18 Nisan 2024
Hüküm TürüDÜZELTEREK ONAMA

Dava Konusu ve Uyuşmazlık

Karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası (zmss) poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucunda davacının uğradığı bedensel zarardan kaynaklanan tazminat

Beyan.pro özeti

Bu özet karar metninden yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; resmî özet değildir. Karar metnini esas alın.

Çift taraflı trafik kazasında yaralanan sürücü, karşı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısına karşı Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurarak sürekli iş göremezlik tazminatı istemiş ve talebini yargılama sırasında artırmıştır. Sigortacı; maluliyet raporunun iyileşme süresi dolmadan alındığını, raporlar arasında çelişki bulunduğunu, davacının koruyucu donanım kullanmadığı için müterafik kusurlu olduğunu, Anayasa Mahkemesi iptal kararının uygulanamayacağını ve hesaplama yönteminin hatalı olduğunu savunmuştur. Uyuşmazlık Hakem Heyeti başvuruyu kabul etmiş, İtiraz Hakem Heyeti de sigortacının itirazını reddetmiştir. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, maluliyet, kusur, hesap yöntemi ve Anayasa Mahkemesi kararına ilişkin itirazları yerinde görmemiştir. Buna karşılık 5684 sayılı Kanun'un 30. maddesi, tahkim yönetmeliği ve AAÜT birlikte yorumlandığında, avukatla temsil edilen taraflar lehine asliye mahkemesi için hesaplanan ücretin beşte biri oranında ve maktu ücretin altına düşmeyecek şekilde vekâlet ücreti verilmesi gerektiğini belirtmiştir. Hakem heyetinin nispi ücretin tamamına hükmetmesini hatalı bulmuş; bu hata yeniden yargılama gerektirmediğinden vekâlet ücretini indirerek kararın düzeltilerek onanmasına hükmetmiştir.

Karardan çıkan ilkeler

  • Sigorta tahkim yargılamasında avukatla temsil edilen taraflar lehine vekâlet ücreti, AAÜT'ye göre asliye mahkemeleri için hesaplanan ücretin beşte biri olarak ve maktu ücretin altında kalmamak kaydıyla belirlenir; nispi ücretin tamamına hükmedilemez.
  • Hakem heyeti kararındaki vekâlet ücreti hatası yeniden yargılama gerektirmediğinden Yargıtay, HMK 370/2 uyarınca ücreti değiştirmiş ve kararı düzelterek onamıştır.

Dilekçede nasıl kullanılır

Sigorta Tahkim Komisyonu kararlarına karşı itiraz ve temyiz dilekçelerinde, lehe ya da aleyhe hükmedilen vekâlet ücretinin AAÜT'deki asliye mahkemesi ücretinin beşte biriyle sınırlı olduğunu savunmak için kullanılabilir. Uygulanacak tarife ve maktu alt sınır karar tarihine göre ayrıca kontrol edilmelidir; esasa ilişkin itirazlarda karar ayrıntılı gerekçe sunmaz.

Yargılama Aşamaları Haritası

  1. 1. Aşama

    Ticaret Mahkemesi

    Temyiz istemi kararı · İncelenen hüküm
  2. 2. Aşama · bu karar

    YARGITAY

    DÜZELTEREK ONAMA

Süreç kaydındaki diğer halkalar: İstinaf (BAM)

Mahkemesi
Ticaret Mahkemesi
Sayısı
2022/125 Değişik İş, 2022/119 Karar
Karar
Davanın Kabulü/İtirazın Reddi
Hüküm kalemleri (2)
  • 1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,
  • 2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazının kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının (3) numaralı bendinde yer alan "17.106,65 TL" ibaresinin hükümden çıkartılarak yerine “4.080,00 TL” ibaresinin yazılması suretiyle kararın bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Karardan Alıntı (Uyuşmazlık Tanımı)
“Uyuşmazlık, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucunda davacının uğradığı bedensel zarardan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.”
* Bu metin doğrudan karar tutanağından alıntılanmış olup, mahkemenin uyuşmazlığa ilişkin tespitini içerir.

Dilekçede Kullanılabilir İçtihat ve Gerekçe Pasajları

Bu kararda mahkemenin hükmüne esas teşkil eden 3 gerekçe pasajı tespit edilmiştir.

Gerekçe Pasajı 1235 karakter
“Uyuşmazlık, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucunda davacının uğradığı bedensel zarardan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.”
Gerekçe Pasajı 2303 karakter
“Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına göre davalı vekilinin aşağıda yer alan bent kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.”
Gerekçe Pasajı 31003 karakter
“5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü ve AAÜT’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının düzeltilerek onanması gerekir.”

Karardan: Sonuç ve Gerekçe

Dosya Ticaret Mahkemesi kararından gelmektedir (davanın kabulü/itirazın reddi). Yargıtay, temyiz istemini reddetmiştir; incelenen hükmü düzelterek onamıştır. Hüküm 2 kalemden oluşmaktadır (1 red, 1 düzelterek onama). Gerekçe (karar metninden): “C. Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucunda davacının uğradığı bedensel zarardan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.”

Kararın Tam Metni

6.327 karakter · metni göster

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2022/125 Değişik İş, 2022/119 Karar

SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİ

SAYISI : İHK-2022/4952

HÜKÜM/KARAR : Davanın Kabulü/İtirazın Reddi

SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ

SAYISI : K-2021/160615

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 29.05.2020 tarihinde meydana gelen çift taraflı trafik kazası sonucunda sürücü müvekkilinin yaralandığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile sürekli iş göremezlik tazminatı olarak 5.001,00 TL talep etmiş, yargılama sırasında talebini 138.491,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; eksik evrakla başvurulmuş olduğundan başvurunun usulden reddi gerektiğini, yeniden maluliyet raporu alınması gerektiğini, Anayasa Mahkemesi iptal kararının bu başvuru için uygulanamayacağını, rapor ücretinin teminat dışında olduğunu, kusur raporu alınması, hatır taşıması indirimi yapılması ve müterafik kusur durumunun tespiti gerektiğini, davacıya Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılmasını, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz uygulanmasını, vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun kabulüne; 138.491,00 TL'nin 19.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından itiraz edilmiştir.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; 12 aylık iyileşme süresi tamamlanmadan düzenlenen maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, medikal firmadan alınan rapor ile maluliyet raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi gerektiğini, davacı koruyucu tertibat kullanmadığından müterafik kusurlu olduğunu, progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplamanın hatalı olduğunu, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz uygulanması ve vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile itirazın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde;12 aylık iyileşme süresi tamamlanmadan düzenlenen maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, medikal firmadan alınan rapor ile maluliyet raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi gerektiğini, davacı koruyucu tertibat kullanmadığından müterafik kusurlu olduğunu, Anayasa Mahkemesi iptal kararının bu başvuru için uygulanamayacağını, KTK'nın 90 ıncı maddesinin güncel halinin dikkate alınması gerektiğini, progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplamanın hatalı olduğunu, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz uygulanmasını ve vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucunda davacının uğradığı bedensel zarardan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına göre davalı vekilinin aşağıda yer alan bent kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü ve AAÜT’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazının kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının (3) numaralı bendinde yer alan "17.106,65 TL" ibaresinin hükümden çıkartılarak yerine “4.080,00 TL” ibaresinin yazılması suretiyle kararın bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

18.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Bu Emsal Kararla İlgili Rehber ve Dilekçe Örnekleri

Kararda ele alınan hukuki uyuşmazlığa ilişkin usul adımlarını, süreleri ve dilekçe şablonlarını inceleyebilirsiniz:

Beyan.pro Hukuk Asistanı

Bu Emsal Kararı Dilekçenize Eklemek İster misiniz?

Beyan.pro yapay zekâsı, dava dosyanızı inceleyip bu karardaki hukuki ilkeleri ve gerekçe pasajlarını savunma stratejinize en uygun usulle dilekçenizin içerisine yerleştirir.

İlgili ve Benzer Emsal Kararlar